एका महिन्यात सगळं बदललं! अमेरिकेच्या ‘सुपरपॉवर’ ग्रुपमध्ये भारताची धमाकेदार एन्ट्री: हे आहे खरं कारण

Pax Silica – India Entry एका महिन्यात सगळं बदललं! अमेरिकेच्या ‘सुपरपॉवर’ ग्रुपमध्ये भारताची धमाकेदार एन्ट्री

आजच्या जगात खरी ताकद बंदुकीत नाही, बॉम्बमध्ये नाही आणि सैन्यातही नाही. खरी ताकद सेमीकंडक्टर चिप्समध्ये आहे. स्मार्टफोन, AI, मिसाईल, ड्रोन, कार, इंटरनेट, बँका, उपग्रह, सुपरकॉम्प्युटर – हे सर्व एका छोट्या चिपवर चालते. जो देश या चिप्सवर नियंत्रण ठेवतो, तोच देश जगाच्या भविष्यासाठी नियम ठरवतो. याच कारणामुळे अमेरिका आणि तिच्या मित्रदेशांनी एक अत्यंत गुप्त आणि शक्तिशाली तंत्रज्ञान गट तयार केला आहे, ज्याला आज ‘पॅक्स सिलिका’ असे नाव दिले जात आहे. सुरुवातीला भारताला या गटाबाहेर ठेवले गेले. पण अवघ्या एका महिन्यात अमेरिकेने धोरणात्मक यु-टर्न घेत भारताला सामील होण्याचे आमंत्रण दिले. हे केवळ मैत्रीमुळे झाले नाही, तर यामागे एक मोठे जागतिक शक्तिसमीकरण दडलेले आहे.

1. ‘पॅक्स सिलिका’ म्हणजे भविष्यातील सत्ता
‘पॅक्स सिलिका’ हा अमेरिकेच्या नेतृत्वाखालील देशांचा एक गट आहे. यामध्ये अमेरिका, जपान, नेदरलँड्स, तैवान, दक्षिण कोरिया आणि युरोपमधील काही देश सहभागी आहेत. या गटाचा मुख्य उद्देश चीनला जागतिक सेमीकंडक्टर साखळीतून बाजूला काढणे हा आहे. कारण AI आणि सुपरकॉम्प्युटिंग हे भविष्यातील युद्ध, अर्थव्यवस्था आणि सत्ता ठरवणार आहेत. आणि AI ला शक्ती देणाऱ्या चिप्स या ‘सिलिका’पासून बनतात. म्हणून या नव्या युगाला ‘पॅक्स सिलिका’ असे म्हटले जाते – म्हणजे सिलिकाचे साम्राज्य.

2. AI आणि चिप्स – शरीर आणि मेंदू
AI हे फक्त सॉफ्टवेअर नाही. त्याला चालण्यासाठी प्रचंड शक्तिशाली हार्डवेअर लागते. हे हार्डवेअर म्हणजे सेमीकंडक्टर चिप्स. डेटा सेंटर, सर्व्हर, सुपरकॉम्प्युटर – हे सर्व लाखो चिप्सने बनलेले असतात. जर चिप्स नसतील तर AI हा केवळ कोड राहतो. त्यामुळे ज्याच्याकडे चिप्स आहेत, त्याच्याकडे भविष्यातील मेंदू आहेत.

3. चीनचे ‘डर्टी सिक्रेट’
चिप्स बनवण्यासाठी रेअर अर्थ एलिमेंट्स लागतात. जगातील सुमारे 80 टक्के रेअर अर्थ प्रोसेसिंग चीनमध्ये होते. ही प्रक्रिया अत्यंत प्रदूषणकारी आहे. यातून विषारी आणि किरणोत्सर्गी कचरा तयार होतो. चीनने आपल्या जमिनीचे आणि पर्यावरणाचे मोठे नुकसान करून ही मक्तेदारी मिळवली आहे. पाश्चात्य देशांनी हे घाणेरडे काम चीनवर सोपवले आणि स्वच्छ नफा स्वतः घेतला.

4. एक मशीन – संपूर्ण जगाचे भविष्य
अत्याधुनिक AI चिप्स बनवण्यासाठी EUV मशीन लागते. हे मशीन फक्त ASML नावाची नेदरलँड्सची कंपनी बनवते. एका मशीनची किंमत सुमारे ₹4500 कोटी आहे. या मशीनशिवाय 7 नॅनोमीटर किंवा त्याहून लहान चिप्स बनू शकत नाहीत. म्हणजेच जगातील सर्वात शक्तिशाली AI फक्त एका कंपनीच्या मशीनवर अवलंबून आहे.

5. भारताला बाहेर का ठेवले गेले?
भारताकडे अजूनही प्रगत चिप डिझाइन, EUV तंत्रज्ञान किंवा मोठ्या संशोधन प्रयोगशाळा नाहीत. भारतात रेअर अर्थ असूनही त्यावर प्रक्रिया करणाऱ्या मोठ्या फॅक्टरीज नाहीत. त्यामुळे सुरुवातीला अमेरिका आणि तिच्या सहयोगी देशांनी भारताला फारसे महत्त्व दिले नाही.

6. अमेरिकेचा अचानक यु-टर्न
अमेरिकेला जाणवले की तंत्रज्ञान असूनही उत्पादनाशिवाय सत्ता मिळत नाही. अमेरिका, जपान आणि युरोपमध्ये मजूर महाग आहेत. लोकसंख्या वृद्ध होत आहे. चीनला बाहेर काढायचे असेल तर त्याच्या जागी दुसरा उत्पादन केंद्र हवा – आणि तो म्हणजे भारत.

निष्कर्ष
‘पॅक्स सिलिका’मध्ये भारताचा प्रवेश ही ऐतिहासिक संधी आहे. पण भारत फक्त स्वस्त कामगार पुरवणारा देश बनेल की स्वतःची टेक्नॉलॉजी निर्माण करणारी महासत्ता बनेल, हे भारताच्या धोरणांवर ठरेल. जर भारताने संशोधन, इनोव्हेशन आणि चिप डिझाइनमध्ये गुंतवणूक केली, तर ही सुवर्णसंधी त्याला जागतिक डिजिटल शक्ती बनवू शकते.